REPOZYTORIUM UNIWERSYTETU
W BIAŁYMSTOKU
UwB

Proszę używać tego identyfikatora do cytowań lub wstaw link do tej pozycji: http://hdl.handle.net/11320/9159
Tytuł: O Władysławie Strzemińskim: wykład
Inne tytuły: The role of Władysław Strzemiński as an artist and teacher in the development of fine arts in ­Poland
Rôle de Władysław Strzemiński dans la culture artistique Polonaise en tant qu’artiste et professeur
Autorzy: Strumiłło, Andrzej
Słowa kluczowe: Władysław Strzemiński
malarstwo
unizm
Maćkowa Ruda
Data wydania: 2018
Data dodania: 26-maj-2020
Wydawca: Wydawnictwo Prymat, Wydział Filologiczny. Uniwersytet w Białymstoku
Seria: Seria Naukowo‑Literacka „Prelekcje Mistrzów”;4
Abstrakt: In his lecture, Professor Andrzej Strumiłło discusses the prominent role played by Władysław Strzemiński in the development of fine arts in twentieth­century Poland. Strzemiński was not only an outstanding artist and teacher but also a theorist of art. His theory of Unism is recognised as his most important legacy. Professor Strumiłło is a painter, graphic designer, and sculptor. He has authored numerous academic publications, albums, and collections of poetry. His artworks have been presented at more than a hundred exhibitions in Poland and abroad. In the years 1945–1947, he was a student at the State Higher School of Fine Arts in Lodz, where he attended classes taught by Władysław Strzemiński. The classes provided him with an opportunity to learn about his teacher’s life and get an insight into his way of thinking about art. In his career as an artist and a teacher, Strzemiński was greatly influenced by his life experiences related to his military service during World War I in the Osowiec Fortress and in today’s Belarus, and by his contacts with artists representing the Russian avant­garde. In his lectures on the history of art, Strzemiński maintained that students did not have to delve back into the past and learn about the history of art. In his view, the value of a work of art could only be determined from the point of view of its contribution to the development of the form. He taught that the three­dimensional perspective introduced by the Renaissance was totally incorrect, considering the movement of the eyes, the depth of field, and the moving horizon. Strzemiński did not approve of surrealism. In his opinion, surrealist art was doubly saturated with literary references, and its form was too dependent on the Renaissance. He had, however, a great appreciation for the Baroque art because in it he discerned the foundations of modern art. As part of his efforts to round off the concept of Unism, Strzemiński drew his students’ attention to the structure, asymmetry, partial demise of the contour line, gradations of colour, multiple visual planes, and dynamism of the baroque form. Strzemiński tried to convince his students that the most important thing about any work of art is its message, and that the method of presentation should be subordinate to the message. A visual artist can convey his message using different kinds of media, including photography and motion pictures. A teacher of extraordinary charisma, Strzemiński was deeply committed to working with students. In their turn, students admired his persuasiveness, his steadfastness in the face of various problems in his personal and professional life, including severe disability due to injuries suffered in the Great War. In retrospect, Professor Strumiłło sees Strzemiński’s lectures as very focused and interesting, despite certain dogmatism and orthodoxy of convictions. The founder of the theory of Unism was rejected by both the artistic milieu of Lodz and the authorities of the Communist Poland. His art seemed to be of little use for the purposes of political propaganda disseminated by the state.
La conférence du professeur Andrzej Strumiłło a porté sur le rôle de Władysław Strzemiński dans la culture artistique polonaise en tant qu’artiste et professeur dont la contribution au développement de l’art du XXe siècle reste incontestée en raison de la théorie de l’unisme. Le professeur Strumiłło est peintre, graphiste et sculpteur. Il est également l’auteur de nombreuses publications scientifiques, d’albums et de volumes de poésie. Il a eu plus d’une centaine d’expositions en Pologne et à l’étranger. Dans les années 1945–1947, il était étudiant à l’École supérieure des beaux­arts de Łódź et y a suivi les cours de Władysław Strzemiński. Le contact avec une personnalité exceptionnelle lui a permis de comprendre sa façon de penser l’art, il a également donné l’occa­sion de connaître la biographie du pédagogue. L’expérience de vie liée au service militaire pendant la Première Guerre mondiale dans la forteresse d’Osowiec et en Biélorussie, ainsi que le contact avec les représentants de l’avant­garde russe ont eu une grande influence sur Strzemiński en tant qu’artiste et enseignant. Pendant ses cours d’histoire de l’art, il a persuadé les étudiants qu’il n’était pas ­nécessaire de revenir aux époques passées et d’apprendre l’histoire de l’art. Il n’a analysé la valeur d’une œuvre d’art que du point de vue du développement de la forme. Il a enseigné que la perspective tridimensionnelle, celle de la Renaissance, est complètement fausse, parce qu’il y a la dynamique d’un regard, une profondeur de champ et un horizon mouvant. Strzemiński n’a pas valorisé le surréalisme. Il a cru que c’était un art de la forme de l’objet­renaissance, doublement saturé avec le contenu littéraire. L’artiste, cependant, a apprécié le baroque parce qu’il y voyait les bases de l’art contemporain. Visant à la formulation complète du concept d’unisme, il attire l’attention des étudiants sur la construction, la construction asymétrique, la disparition partielle de la ligne de contour, la multi­tonalité d’image, la multi­planarité et le dynamisme de la forme baroque. Strzemiński a convaincu ses étudiants que la chose la plus importante dans le travail créatif est le message auquel le mode de présentation doit être adapté. L’artiste visuel peut travailler dans de nombreux domaines de l’art, y compris la photographie et le cinéma. Strzemiński était un enseignant de charisme extraordinaire, engagé dans le travail avec les étudiants. Son attitude inébranlable et sa force de persuasion, malgré les difficultés liées à sa vie personnelle et professionnelle ainsi que la mutilation dans sa jeunesse, ont eu un grand impact sur les futurs artistes. Rétrospectivement, les conférences de Strzemiński ont été jugées très intéressantes, dogmatiques, orthodoxes et étroites par le professeur Strumiłło. L’environnement artistique de Łódź a autant détruit le créateur de la théorie de l’unisme que le pouvoir politique. Son art semblait être de peu d’utilité pour la propagande politique de l’Etat d’alors.
Nota biograficzna: Andrzej Strrumiłło – urodzony 23 października 1927 roku w Wilnie. Malarz, grafik, rzeźbiarz, fotograf, poeta, pisarz, scenograf. W maju 1945 roku rozpoczął studia w Państwowej Wyższej Szkole Szkół Plastycznych, gdzie uczęszczał na zajęcia do Władysława Strzemińskiego, twórcy koncepcji unizmu. Po dwóch latach przeniósł się na Wydział Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Dyplom uzyskał w 1950 roku. W latach 1949–1953 był asystentem prof. Eugeniusza Eibischa w ASP w Krakowie, jednocześnie w latach 1951–1953 pracował w PWSSP w Łodzi. W 1953 roku został oddelegowany do Moskwy, aby poznać zasady funkcjonowania tamtejszych uczelni artystycznych. Po powrocie do kraju zrezygnował z pracy nauczyciela akademickiego. W 1954 roku miał pierwszą indywidualną wystawę w Akademii Sztuk Pięknych w Pekinie. Pobyt w Chinach w znaczący sposób wpłynął na późniejszą twórczość artystyczną, ponieważ na doświadczenia awangardy Władysława Strzemińskiego i kolorystów z krakowskiej ASP nałożyły się osiągnięcia kultury azjatyckiej. W 1956 roku Strumiłło nawiązał współpracę z Polską Izbą Handlową, dla której zaprojektował pawilony wystawiennicze. Praca umożliwiła mu podróżowanie po Europie i Azji. Ich owocem są cykle –rysunkowe i –fotograficzne, takie jak: „Chiny” (1954 i 1961), „Włochy” (1957), „Daleki Wschód”, „ZSRR” (1958), „Indie” (1959, 1970, 1972), „Nepal” (1974, 1980), „Japonia i Tajlandia” (1978) i wiele innych. Wiele przywiezionych dzieł sztuki i przedmiotów kultury materialnej przekazał m.in. Muzeum Azji i Pacyfiku w Warszawie oraz Muzeum Etnograficznemu w Krakowie. W latach 1977–1980 był profesorem kontraktowym w krakowskiej ASP. W roku 1982 objął stanowisko kierownika pracowni graficznej w siedzibie Organizacji Narodów Zjednoczonych w Nowym Jorku. Przez dwa lata miał możliwość porównania kultury azjatyckiej z kulturą amerykańską. Po powrocie do Polski zamieszkał w Maćkowej Rudzie na Suwalszczyźnie, gdzie intensywnie maluje, pisze i projektuje. Właśnie tam powstały bardzo ważne dla twórczości Strumiłły cykle malarskie: Stosy (1987) oraz inspirowane przekładami Biblii autorstwa Czesława Miłosza „Psalmy” (1988) i „Apokalipsa” (1993). Wykładał także (w latach 1987–1988) w filii Akademii Katolicko­Teologicznej w Suwałkach, Wszechnicy Mazurskiej w Olecku (od lat 90. XX wieku do 2008) i Politechnice Białostockiej. Był kuratorem wielu międzynarodowych plenerów rzeźbiarskich i malarskich. Miał ponad sto indywidualnych wystaw malarstwa, rysunków i fotografii zarówno w kraju jak i zagranicą, m.in. w Warszawie, Wrocławiu, Krakowie, Katowicach, Łodzi, Pekinie, New Delhi, Katmandu, Tokio, Berlinie, Bremie, Antwerpii, Mediolanie, Pradze, Moskwie, Wilnie, Nowym Jorku czy Meadville (Stany Zjednoczone). Uczestniczył także w licznych ekspozycjach zbiorowych, m.in. w Nowym Jorku, Hawanie, Edynburgu, Lizbonie, Madrycie, Rzymie Genui, Biennale w Sao Paulo i Wenecji. Strumiłło wraz z Czesławem Miłoszem i Tomasem Venclovą był również pomysłodawcą „Księgi Wielkiego Księstwa Litewskiego” (2009), ­która jest zbiorem esejów nawiązujących do tradycji i dziedzictwa Księstwa Litewskiego. Jest autorem, współautorem lub ilustratorem ponad 150 publikacji, tomów poezji, albumów. Jego ostatnie książki to m.in.: „Summa” (2011), „Dom” (2017), „Manhattan” (2017). Andrzej Strumiłło został uhonorowany najważniejszymi odznaczeniami państwowymi i nagrodami za osiągnięcia artystyczne, m.in. Krzyżem Kawalerskim Odrodzenia Polski, nagrodą Ministra Spraw Zagranicznych, dwukrotnie nagrodą Ministra Kultury i Sztuki. W 2008 roku zostało otwarte Centrum Sztuki Współczesnej – Galeria Andrzeja Strumiłły w Suwałkach. Uczestniczy w licznych inicjatywach na rzecz regionu.
Opis: Naukowo-Literacka Seria "Prelekcje Mistrzów" to elitarny cykl wykładów gościnnych Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku skierowany do wykładowców akademickich, studentów, doktorantów, nauczycieli i uczniów, ale również do wszystkich humanistów zainteresowanych tematami będącymi przedmiotem dociekań i badań najświetniejszych pisarzy i uczonych z kraju i zagranicy. Wykładowcami są wybitni profesorowie, uczeni, pisarze, ludzie sztuki, przedstawiciele kultury, słowem: twórcy wyznaczający kierunki rozwoju współczesnej humanistyki. Naukowo-Literacka Seria „Prelekcje Mistrzów” zaprasza do skupionego spotkania z reprezentantami współczesnej myśli i wrażliwości humanistycznej, z ich myślą, postawami, diagnozami stanu kultury dawnej i współczesnej. Redakcja serii: Krzysztof Korotkich i Jarosław Ławski. Redaktor tomu: Maja Rogala.
URI: http://hdl.handle.net/11320/9159
ISBN: 978-83-7657-251-2
Typ Dokumentu: Book
Występuje w kolekcji(ach):Książki/Rozdziały (WFil)

Pliki w tej pozycji:
Plik Opis RozmiarFormat 
Prelekcje Mistrzów_ 4_Strumiłło_wkład.pdfPrelekcje Mistrzów_ 4_Strumiłło_wkład3,59 MBAdobe PDFOtwórz
Prelekcje Mistrzów_ 4_Strumiłło_okładka.pdfPrelekcje Mistrzów_ 4_Strumiłło_okładka106,74 kBAdobe PDFOtwórz
Pokaż pełny widok rekordu Zobacz statystyki


Pozycje w RUB są chronione prawem autorskim, z zastrzeżeniem wszelkich praw, chyba że zaznaczono inaczej.