Rola artefaktów poznawczych opartych na technologii sztucznej inteligencji w edukacji – perspektywa filozoficzna

Abstract

Artykuł poświęcony jest roli nowych narzędzi poznawczych opartych na technologii sztucznej inteligencji (AI) w edukacji, w szczególności w zakresie integracji uczniów z wymienionymi narzędziami. Rozważania będą próbować pogłębić rozumienie trzech kwestii. Pierwsza z nich związana będzie ze statusem narzędzi wykorzystujących AI w porównaniu z innymi narzędziami informatycznymi wykorzystywanymi w edukacji. Druga dotyczyć będzie tego, czy owe narzędzia wraz ze sprzężonym z nimi człowiekiem (uczniem) staną się swoistą poznawczą jednością. W tym kontekście nastąpi odwołanie do kon cepcji szerokiego systemu poznawczego. Trzecia wreszcie podejmie kwestię, czy możliwe stanie się zastąpienie przez owe narzędzia nauczyciela (człowieka) w procesie nauczania lub wychowania? Całość rozważań będzie prowadzona w płaszczyźnie filozofii i takie będą również stosowane metody – analiza in telektualna, analiza porównawcza, a także próba wglądu w istotę określonych fenomenów ujawniających się w płaszczyźnie technologii, edukacji i kultury.

The article is devoted to the role of new cognitive tools based on artificial intelligence (AI) technology in education, in particular in the area of integrating students with the above-mentioned tools. The considerations will attempt to deepen the understanding of three issues. The first one will be related to the status of tools using AI in comparison to other IT tools used in education. The second one will concern whether these tools together with the human (learning) coupled with them will become a kind of cognitive unity. In this context, reference will be made to the concept of a broad cognitive system. Finally, the third one will address the issue of whether it will be possible for these tools to replace the teacher (human) in the teaching or the upbringing process? All the considerations will be conducted on the plane of philosophy and the following methods will be used: intellectual analysis, comparative analysis, an attempt to gain insight into the essence of specific phenomena revealed on the plane of technology, education and culture.