Adaptacja do zmian klimatu w polityce miejskiej – porównanie miast wojewódzkich w Polsce

Abstract

Cel | Globalne ocieplenie i jego negatywne skutki dla jakości życia i wielu sektorów gospodarki miejskiej powoduje, że dostosowanie do zmian klimatu stanowi obecnie najważniejsze wyzwanie dla lokalnych władz. Celem artykułu jest ocena zakresu włączenia adaptacji do zmian klimatu w politykę 17 dużych miast w Polsce poprzez rozpoznanie sektorów najbardziej wrażliwych na te zmiany, ustalenie uwzględnienia działań adaptacyjnych w ich strategiach rozwoju i dokumentach miejskich oraz wydatkach budżetowych. Metoda badań | Złożone cele opracowania wymagały połączenia metod opisowych i ilościowych, obejmujących przegląd literatury, dokumentów planistycznych i finansowych miast, zastosowania metody punktowej oraz analizy wskaźnikowej. Wnioski | Potrzeba dostosowania do zmian klimatu i modyfikacji polityk miejskich jest obecnie dostrzegana przez władze miast, czego dowód stanowi ujęcie tej kwestii w strategiach rozwoju miast, ich programach oraz wydatkach budżetowych. Równocześnie w wielu dokumentach miejskich zagrożeniom klimatycznym nadal nie nadano właściwej wagi. Część miast wdraża własne programy retencji wody i rozwoju BZI, jednakże dominują działania ukierunkowane na mitygację. Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje | Opracowanie wypełnia lukę badawczą w odniesieniu do oceny uwzględnienia adaptacji do zmian klimatu w planowaniu strategicznym i sektorowym w polskich miastach. Z uwagi na ustawowy obowiązek opracowania planów adaptacji w miastach powyżej 20 tys. mieszkańców ma również wartość aplikacyjną.

Purpose | Global warming and its negative effects on the quality of life and on many sectors of the urban economy make climate change adaptation the most important challenge for local authorities. The article aims to assess the extent of the inclusion of climate change adaptation in the policies of 17 large cities in Poland by identifying the sectors most vulnerable to these changes, determining the inclusion of adaptive actions in their development strategies and urban documents, and budget expenditures. Research method | The complex objectives of the study required a combination of descriptive and quantitative methods, including a review of literature, planning and financial documents of the cities, the application of a scoring method, and indicator analysis. Results | The need for climate change adaptation and modification of urban policies is currently recognised by city authorities, as evidenced by the inclusion of this issue in city development strategies, programmes, and budget expenditures. At the same time, many urban documents still do not give proper weight to climate threats. Some cities are implementing water retention and green infrastructure development programs; however, mitigation-focused actions dominate. Originality / value / implications / recommendations | The study fills a research gap regarding the connection between climate change adaptation and strategic and sectoral planning in Polish cities. Due to the statutory obligation to develop adaptation plans in cities with more than 20 000 inhabitants, it also has practical value.