REPOZYTORIUM UNIWERSYTETU
W BIAŁYMSTOKU
UwB

Proszę używać tego identyfikatora do cytowań lub wstaw link do tej pozycji: http://hdl.handle.net/11320/8756
Tytuł: Litewskie siostry Zofia i Jadwiga Chodakowskie (Sofija Smetonienė and Jadvyga Tūbelienė)
Inne tytuły: Lithuanian sisters Zofia and Jadwiga Chodakowski (Sofija Smetonienė and Jadvyga Tūbelienė)
Autorzy: Buchowski, Krzysztof
Słowa kluczowe: Zofia i Jadwiga Chodakowskie
Sofija Smetonienė
Jadvyga Tūbelienė
litewski ruch odrodzenia narodowego
Litwa
Kowno
pierwsza dama
żona premiera
reżim tautininków
Zofia and Jadwiga Chodakowski
Lithuanian national revival movement
Lithuania
Kaunas
first lady
wife of the prime minister
tautininkai regime
Data wydania: 2019
Data dodania: 28-sty-2020
Wydawca: Wydawnictwo HUMANICA Instytut Studiów Kobiecych
Źródło: Czasopismo Naukowe Instytutu Studiów Kobiecych, nr 2(7), 2019, s. 171-200
Abstrakt: Na przełomie XIX i XX w. całkiem duża grupa polskiej szlachty na Litwie przyjęła litewską narodowość. Rodzina Chodakowskich należała do tego grona. Zofia i Jadwiga Chodakowskie od dzieciństwa angażowały się w działalność litewskiego ruchu odrodzenia narodowego. Po ukończeniu gimnazjum Zofia wyszła za mąż za Antanasa Smetonę. Małżeństwo zamieszkało w Wilnie. W ich mieszkaniu powstał najważniejszy ośrodek działalności litewskiej w mieście. Jadwiga wyjechała na studia do Petersburga, gdzie poznała m.in. Augustinasa Voldemarasa. Następnie została wykładowczynią w szkole wyższej. Podczas okupacji niemieckiej Litwy Antanas Smetona został przewodniczącym Litewskiej Rady Państwowej (Taryby). Pod koniec I wojny światowej Jadwiga Chodakowska wróciła z Rosji i została zaangażowana do służby dyplomatycznej litewskiego państwa. Kiedy Antanas Smetona został prezydentem, jego żona Zofia (Sofija Smetonienė) stała się pierwszą damą. Jadwiga (Jadvyga) wyszła za mąż za Juozasa Tūbelisa, który od 1929 r. był premierem Litwy. W latach 30. ubiegłego wieku siostry Sofija i Jadvyga były najbardziej wpływowymi kobietami na Litwie, doprowadziły m.in. do upadku kariery Augustinasa Voldemarasa. Wiele osób oskarżało je o nadużywanie władzy. W 1940 r. Sofija Smetonienė i Jadvyga Tūbelienė wraz z mężami i resztą rodzin opuściły Litwę i schroniły się w USA, gdzie mieszkały do końca życia.
At the turn of the 19th and 20th centuries, quite a large group of Polish nobility in Lithuania adopted the Lithuanian nationality. The Chodakowski family belonged to this group. Zofia and Jadwiga Chodakowski were involved in the Lithuanian national revival movement since their childhood. After graduating from middle school, Zofia married Antanas Smetona. The couple lived in Vilnius. In their apartment the most important activity centre of Lithuanian in the city was created. Jadwiga went to study in St. Petersburg, where she met Augustinas Voldemaras. Then she became a lecturer at a college. During the German occupation of Lithuania, Antanas Smetona became the chairman of the Lithuanian State Council (Taryba). At the end of World War I, Jadwiga Chodakowska returned from Russia and was engaged in the diplomatic service of the Lithuanian state. When Antanas Smetona became President, his wife Zofia (Sofia Smetonienė) became the First Lady. Jadwiga (Jadvyga) married Juozas Tūbelis, who was the prime minister of Lithuania since 1929. In the 1930s, the sisters Sofia and Jadvyga were the most influential women in Lithuania. They caused, among others, the fall of Augustinas Voldemaras’ career. Many people accused them of abuse of power. In 1940, Sofija Smetonienė and Jadvyga Tūbelienė, together with their husbands and other families, left Lithuania and took refuge in the USA, where they lived until the end of their lives.
Afiliacja: Uniwersytet w Białymstoku
Nota biograficzna: Krzysztof Buchowski – profesor nadzwyczajny związany z Wydziałem Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu w Białymstoku. Specjalizuje się w dziejach stosunków polsko-litewskich w XIX i XX w. oraz najnowszej historii Litwy. Autor wielu monografii książkowych i artykułów poświęconych różnym aspektom relacji polsko-litewskich. Czynny uczestnik licznych międzynarodowych i ogólnopolskich konferencji naukowych.
E-mail: k.buchowski@gmail.com
URI: http://hdl.handle.net/11320/8756
DOI: 10.15290/cnisk.2019.02.07.09
ISSN: 2451-3539
e-ISSN: 2543-7011
metadata.dc.identifier.orcid: 0000-0003-3222-1994
Typ Dokumentu: Article
metadata.dc.rights.uri: http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/pl/
Występuje w kolekcji(ach):Artykuły naukowe (WHiSM)
Czasopismo Naukowe Instytutu Studiów Kobiecych, 2019, nr 2(7)

Pliki w tej pozycji:
Plik Opis RozmiarFormat 
CNISK_2_2019_K_Buchowski_Litewskie_siostry_Zofia_i_Jadwiga_Chodakowskie.pdf435,99 kBAdobe PDFOtwórz
Pokaż pełny widok rekordu Zobacz statystyki


Pozycja ta dostępna jest na podstawie licencji Licencja Creative Commons CCL Creative Commons