(Nie)regionalna edukacja w dobie globalizacji na przykładzie działalności Stowarzyszenia „Muzeum Małej Ojczyzny w Studziwodach”

Abstract

W artykule podjęto analizę opinii osób współtworzących Stowarzyszenie „Muzeum Małej Ojczyzny w Studziwodach” w kontekście realizacji idei (nie)regionalnej edukacji. Celem badań było poznanie sposobów, w jakie lokalna inicjatywa łączy troskę o dziedzictwo z wyzwaniami globalizacji i cyfryzacji. Proces badawczy został zrealizowany w latach 2024–2025 w paradygmacie jakościowym, z wykorzystaniem metody indywidualnych przypadków oraz techniki wywiadu, częściowo ustrukturyzowanego, przeprowadzonego z dziesięcioma członkami Stowarzyszenia. Na podstawie zgromadzonego materiału empirycznego dokonano interpretacji procesów redefiniowania tradycji poprzez żywe doświadczenie oraz dialog międzypokoleniowy wspierany narzędziami cyfrowymi. W konkluzji podkreślono potencjał (nie)regionalnej edukacji w procesie budowania refleksyjnej tożsamości jednostek w dobie kulturowej fragmentaryzacji. Prezentowany tekst stanowi kontynuację badań podjętych w pracy magisterskiej, obecnie rozwijanych w ramach rozprawy doktorskiej przygotowywanej pod kierunkiem prof. dr hab. Jerzego Nikitorowicza na Uniwersytecie w Białymstoku.

The article analyzes the opinions of people involved in the “Museum of the Little Homeland in Studziwody” Association in the context of implementing the idea of (non-)regional education. The aim of the research was to learn about the ways in which local initiatives combine concern for heritage with the challenges of globalization and digitization. The research was carried out in 2024–2025 using a qualitative paradigm, individual case studies, and semi-structured interviews with ten members of the Association. The processes of redefining tradition through lived experience and intergenerational dialogue supported by digital tools were interpreted based on the collected empirical material. The conclusion emphasizes the potential of (non-)regional education in the process of building a reflective identity in an era of cultural fragmentation. The presented text is an extension of the author’s own research, initiated as part of her master’s thesis, and currently continued in the course of her doctoral dissertation under the supervision of Prof. Jerzy Nikitorowicz at the University of Białystok.