REPOZYTORIUM UNIWERSYTETU
W BIAŁYMSTOKU
UwB

Proszę używać tego identyfikatora do cytowań lub wstaw link do tej pozycji: http://hdl.handle.net/11320/20217
Pełny rekord metadanych
Pole DCWartośćJęzyk
dc.contributor.authorDutka, Elżbieta-
dc.date.accessioned2026-04-29T09:43:16Z-
dc.date.available2026-04-29T09:43:16Z-
dc.date.issued2025-
dc.identifier.citationZagadnienia bilingwizmu. Seria III: Wilno. Literackie portrety miasta. Studia, redakcja naukowa tomu i wstęp Jarosław Ławski, Białystok 2025, s. 349-364pl
dc.identifier.isbn978-83-7657-577-3-
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/11320/20217-
dc.description.abstractThe article interprets the fragment about Vilnius in Mieczysław Orłowicz’s Guide to the Lands of Former Poland, Lithuania and Ruthenia. The authoress argues that the publication from 1914, although primarily intended to be practical, can be classified as geoliterature (works in which geographical aspects play an essential role). Orłowicz’s guidebook requires careful reading in historical and genological contexts, considering issues related to censorship and what was omitted or written indirectly in it. Published just before the outbreak of the First World War, this guidebook presents an exciting picture of the city on the Neris River. Orłowicz shows Vilnius from the perspective of a Polish traveller, paying attention primarily to traces of Polish culture, but at the same time notes the multicultur al character of Vilnius, inhabited by representatives of various nationalities, languages, cultures and religions. The city was portrayed at a “moment of balance” – just before the eruption of conflicts and events which significantly changed its character. Orłowicz offers a kind of view from above – extensive, but at the same time devoid of details that prove how unstable this moment of multicultural balance was.pl
dc.language.isoplpl
dc.publisherWydawnictwo PRYMAT, Mariusz Śliwowskipl
dc.relation.ispartofseriesColloquia Orientalia Bialostocensia;69-
dc.subjectVilniuspl
dc.subjectMieczysław Orłowiczpl
dc.subjectguidebookpl
dc.subjectgeoliteraturepl
dc.title„Moment równowagi”? O wielokulturowości Wilna w Przewodniku po ziemiach dawnej Polski, Litwy i Rusi Mieczysława Orłowiczapl
dc.title.alternative„Pusiausvyros akimirka“? Apie Vilniaus daugiakultūriškumą Mečislovo Orlovičiaus Vadovas po buvusios Lenkijos, Lietuvos ir Rusios žemespl
dc.title.alternative„Moment of Balance”? On The Multiculturalism of Vilnius in Mieczysław Orłowicz’s Guide To The Lands of Former Poland, Lithuania and Rutheniapl
dc.typeBook chapterpl
dc.rights.holderCopyright by Uniwersytet w Białymstoku, Białystok 2025pl
dc.rights.holderCopyright by Wydawnictwo PRYMAT, Białystok 2025pl
dc.description.BiographicalnoteElżbieta Dutka – prof. dr hab., pracuje w Uniwersytecie Śląskim w Katowicach, na Wydziale Humanistycznym, zajmuje się współczesną literaturą polską. Jej za interesowania naukowe koncentrują się wokół problematyki specjalnej (krainy mityczne, miasta, regiony, krajobrazy, góry), widzianej z różnych perspektyw: geopoetyki, nowego regionalizmu, mountain studies. Autorka książek: Ukraina w twórczości Włodzimierza Odojewskiego i Włodzimierza Paźniewskiego (Katowice 2000), Okolice nie tylko geograficzne. O twórczości Andrzeja Kuśniewicza (Katowice 2008), Zapisywanie miejsca. Szkice o Śląsku w literaturze przełomu wieków XX i XXI (Katowice 2011); Próby topograficzne. Miejsca i krajobrazy w literaturze polskiej XX i XXI wieku (Katowice 2014); Centra, prowincje, zaułki. Twórczość Julii Hartwig jako auto/bio/geo/grafia (Kraków 2016); Pytania o miejsce. Sondowanie topografii literackich XX i XXI wieku (Kraków, 2019). Współredaktorka tomów zbiorowych m.in. Proza polska XX wieku. Przeglądy i interpretacje (tom 2, Katowice 2012; tom 3, Katowice 2014).pl
dc.description.AffiliationUniwersytet Śląski w Katowicachpl
dc.description.referencesBaedeker guides, [w:] Literature of Travel and Exploration An Encyclopedia, ed. By Jennifer Speake, New York 2003. https://www.routledge.com/Literature-of-Travel-and-Exploration-An-Encyclopedia/Speake/p/book/9781579582470 [dostęp: 25.08.2023].pl
dc.description.referencesBruce D. M., Baedeker: The perceived “inventor” of the formal guidebook – a bible for travellers in the 19th century, [w:] Giants of Tourism, ed. R.W. Butler, R. Russel, Wallingford 2010.pl
dc.description.referencesDulębina M., Na turystycznych ścieżkach, Warszawa 1975.pl
dc.description.referencesGałecki W., Różne oblicza literackich przewodników po miastach, „Białostockie Studia Literaturoznawcze” 2022, nr 20.pl
dc.description.referencesGeoliteratura. Przewodnik, bedeker, poradnik, red. J. Madejski, S. Iwasiów, Szczecin – Kraków 2019.pl
dc.description.referencesGizbert-Studnicki W., Co każdy Polak i cudzoziemiec powinien wiedzieć o Wilnie, Wilno [1921].pl
dc.description.referencesGizbert-Studnicki W., Wilno, Wilno 1936.pl
dc.description.referencesGizbert-Studnicki W., Wilno: przewodnik ilustrowany po mieście i okolicach z planem miasta i dodatkami, Wilno 1910.pl
dc.description.referencesGłowiński M., Kostkiewiczowa T., Okopień-Sławińska A., Sławiński J., Słownik terminów literackich, red. J. Sławiński, Wrocław – Warszawa – Kraków 1989.pl
dc.description.referencesJanuszewska-Jurkiewicz J., Podróże do Wilna i początki wileńskiej turystyki w drugiej połowie XIX wieku i w początkach XX stulecia (do 1914 roku) w świetle bedekerów i relacji, [w:] Turystyka historyczna, t. 1, red. Z. Hojka, K. Nowak, Katowice 2017.pl
dc.description.referencesKrasiński J. W., Przewodnik dla podróżujących po Polsce i Rzeczypospolitej Krakowskiej, Warszawa 1821. https://polona.pl/item-view/3ce0104c-714d-4720-87d9-696840d8a6a 8?page=4.pl
dc.description.referencesMadejski J., Wstęp. Przewodnik, bedeker, poradnik i geoliteratura, [w:] Geoliteratura. Przewodnik, bedeker, poradnik, red. J. Madejski, I. Iwasiów, Szczecin – Kraków 2019.pl
dc.description.referencesMerski J., Piotrowski J. P., Drogi ewolucji drukowanych przewodników turystycznych po Polsce, Warszawa 2020.pl
dc.description.referencesOpaliński D., Przewodniki turystyczne na ziemiach polskich w okresie zaborów. Studium historyczno-źródłoznawcze, Krosno 2012.pl
dc.description.referencesOrłowicz M., Guide illustré de la Pologne. Traduit en français par Anna Domaniewska, Warszawa 1927.pl
dc.description.referencesOrłowicz M., Ilustrowany przewodnik po Lwowie ze 102 ilustracjami i planem miasta, Lwów 1925.pl
dc.description.referencesOrłowicz M, Krótki ilustrowany przewodnik po Warszawie, Warszawa 1985.pl
dc.description.referencesOrłowicz M., Przewodnik po Europie, Lwów 1909.pl
dc.description.referencesOrłowicz M., Przewodnik po ziemiach dawnej Polski, Litwy i Rusi, Warszawa–Kraków 1914.pl
dc.description.referencesRybicka E., Spisz – perypetie polonizowania w narracjach przewodnikowych, [w:] Geoliteratura. Przewodnik, bedeker, poradnik, red. J. Madejski, S. Iwasiów, Szczecin–Kraków 2019.pl
dc.description.referencesRydel L., Wilno, Kraków 1915.pl
dc.description.referencesRyńca M., W. Suleja, Studnicki Wacław, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 45, Wrocław 2007–2008.pl
dc.description.referencesSłownik rodzajów i gatunków literackich, red. G. Gazda, S. Tynecka-Makowska, Kraków 2006.pl
dc.description.referencesTargosz R., Mieczysław Orłowicz (1881–1959). Propagator turystyki masowej i sportu, Poznań – Chorzów 2008.pl
dc.description.referencesWierzejska J., A Domestic Space: The Central and Eastern Carpathians in the Polish Tourist and Local Lore Discourse, 1918–1939, „Przegląd Filozoficzno-Literacki” 2019, nr 9 (12).pl
dc.description.referencesVenclova T., Opisać Wilno, przeł. A. Kuzborska, Warszawa 2006.pl
dc.description.referencesVenclova T., Wilno. Przewodnik, przeł. B. Piasecka, Wilno 2002, s. 74.pl
dc.description.referencesWroczyński R., Wstęp, [w:] M. Orłowicz: Moje wspomnienia turystyczne, wybór i oprac. W. Ferens, przedm. napisał R. Wroczyński, Wrocław – Warszawa – Kraków 1970.pl
dc.description.volume69pl
dc.description.firstpage349pl
dc.description.lastpage364pl
dc.identifier.citation2Zagadnienia bilingwizmu. Seria III: Wilno. Literackie portrety miasta. Studia, redakcja naukowa tomu i wstęp Jarosław Ławskipl
dc.conferenceIV Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Bilingwizm w Europie Środkowo-Wschodniej. Literatura, język, kultura. Wilno wielokulturowe: tradycja i nowoczesność. Literatura – język – świadectwa historii. Sesja Jubileuszowa na 700-lecie miasta Wilna”, Wilno 28–29 września 2023 rokupl
dc.identifier.orcid0000-0002-5404-2586-
Występuje w kolekcji(ach):IV Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Bilingwizm w Europie Środkowo-Wschodniej. Literatura, język, kultura. Wilno wielokulturowe: tradycja i nowoczesność. Literatura – język – świadectwa historii. Sesja Jubileuszowa na 700-lecie miasta Wilna” 28–29 września 2023

Pliki w tej pozycji:
Plik Opis RozmiarFormat 
E_Dutka_Moment_rownowagi.pdf241,01 kBAdobe PDFOtwórz
Pokaż uproszczony widok rekordu Zobacz statystyki


Pozycja jest chroniona prawem autorskim (Copyright © Wszelkie prawa zastrzeżone)