Zachowania agresywne w kontekście wytrzymałości tlenowej osób odbywających karę pozbawienia wolności

Abstract

Osoby charakteryzujące się wysoką wytrzymałością tlenową wykazują zwiększoną zdolność do tolerowania zmęczenia wynikającego z aktywności fizycznej, co umożliwia im utrzymanie tempa oraz intensywności wysiłku przez dłuższy czas (Nhamitambo, 2024). Wartość VO₂ max stanowi jedno z kluczowych kryteriów w fizjologii wysiłku – uznawana jest za złoty standard oceny wydolności układu sercowo-oddechowego, a tym samym ogólnej wydolności tlenowej organizmu oraz zdolności jednostki do znoszenia obciążeń wysiłkowych. Na poziom maksymalnego zużycia tlenu (VO₂ max) wpływają takie czynniki, jak wiek, płeć, styl życia, uwarunkowania genetyczne oraz stan zdrowia (Kacker et al. 2024). Celem niniejszego opracowania było zbadanie związku pomiędzy poziomem wytrzymałości tlenowej a przejawianiem zachowań agresywnych wśród osób odbywających karę pozbawienia wolności. Kluczowe stało się udzielenie odpowiedzi na pytanie o znaczenie wytrzymałości tlenowej w kontekście optymalizacji i redukcji zachowań agresywnych u badanych jednostek. W badaniu uczestniczyło 41 mężczyzn przebywających w zakładzie karnym zlokalizowanym na terenie województwa podkarpackiego. Zastosowano Kwestionariusz Agresji (BPAQ) autorstwa A. Bussa i M. Perry’ego (Aranowska, Rytel, Szymańska, 2015) oraz Międzynarodowy Test Coopera, na podstawie którego dokonano matematycznego oszacowania wskaźnika VO₂ max (Adamczyk, Sozański, 2015). Wyniki badań wskazują na istotną statystycznie korelację pomiędzy wytrzymałością tlenową a tendencją do przejawiania zachowań agresywnych u osób społecznie nieprzystosowanych.

Individuals with high aerobic endurance demonstrate an increased ability to tolerate fatigue resulting from physical activity, which enables them to maintain pace and intensity of exertion for longer periods (Nhamitambo 2024). The VO₂ max value is one of the key criteria in exercise physiology – it is considered the gold standard for assessing the efficiency of the cardiovascular and respiratory systems, and thus the overall aerobic capacity of the body and an individual’s ability to endure physical load. Factors influencing maximal oxygen uptake (VO₂max) include age, sex, lifestyle, genetic predispositions, and health status (Kacker i in., 2024). The aim of this study was to examine the relationship between the level of aerobic endurance and the display of aggressive behaviors among individuals serving prison sentences. A key objective was to determine the significance of aerobic capacity in the context of optimizing and reducing aggressive behaviors in the examined individuals. The study involved 41 men incarcerated in a prison located in the Podkarpackie Voivodeship. The Buss-Perry Aggression Questionnaire (BPAQ) developed by A. Buss and M. Perry (Aranowska, Rytel, Szymańska, 2015) was used, along with the International Cooper Test, which enabled the mathematical estimation of the VO₂max index (Adamczyk, Sozański, 2015). The results indicate a statistically significant correlation between aerobic endurance and the tendency to display aggressive behaviors in socially maladjusted individuals.