Zniewalanie i uskrzydlanie dziecka w ewolucji agraryzmu i industrializmu

Abstract

W artykule zwrócono uwagę na wielkie dzieło Ph. Arièsa Historia dzieciństwa, w którym zajęto się przede wszystkim dzieckiem wyższych klas społecznych, nie uwzględniając dziecka ludu. Dziecko chłopstwa, mieszczaństwa, a w epoce industrializmu to odrębne zagadnienie wymagające dalszych badań. Odkrycie dziecka nastąpiło w okresie renesansu, który według Jakuba Burckhardta był epoką odkrycia antyku, odkrycia człowieka, a zatem także dziecka. W oparciu o informacje i fakty znane z historii wychowania i historii społecznej ukazano losy dziecka na kontynencie i na ziemiach polskich. Zaakcentowano płynne wchodzenie dziecka chłopskiego w społeczność i obowiązki dorosłych w fazie agraryzmu i ubezwłasnowolnienie „niewolę” dziecka w epoce industrializmu, zwłaszcza w kraju tak przemysło wym jak Anglia. Pokazano to na przykładzie słynnego dzieła Fryderyka Engelsa Położenie klasy robotniczej w Anglii (1845). Zasługą tego dzieła było pokazanie niedoli klasy pracującej, natomiast wadą zrównanie dzieci z dorosłymi. W artykule ukazano również rozwój niektórych idei antydziecięcych jak na przykład prawo ludności Thomasa Malthusa, a w XX i XXI wieku globalistyczne idee zielonej planety, redukcji dzieci, wypierania ich ze sfery dorosłych. Uskrzydlaniem określono ruchy edukacyjne, między innymi wprowadzanie obowiązku szkolnego, zajmowanie się opuszczonymi, bezdomnymi. Ważną rolę w uwzniaślaniu dzieci miały ruchy i wydawnictwa rozwijające ich duchowość oraz upowszechniające zasady dobrych obyczajów. Wspomnienie Trenów Kochanowskiego napisanych po śmierci córeczki oraz wierszy Fryderyka Ruckerta, do których Gustaw Mahler stworzył kompozycję Treny żałobne na śmierć dzieci (1902) ukazuje wciąż utrzymującą się wrażliwość w odniesieniu do dziecka mimo różnych akcji przeciw niemu.

The article draws attention to the great work of Ph. Ariès, “The History of Childhood,” which deals primarily with the child of the higher social classes, without taking into account the child of the common people. The child of the peasantry, the bourgeoisie, and in the era of industrialism is a separate issue requiring further research. The discovery of the child took place during the Renaissance, which according to Jacob Burckhardt was the era of the discovery of antiquity, the discovery of man, and therefore also of the child. Based on the information and facts known from the history of education and social history, the fate of the child on the continent and in the Polish lands is presented. The smooth entry of the peasant child into the community and the duties of adults in the phase of agrarianism and the incapacitation “slavery” of the child in the era of industrialism, especially in an industrial country like England, are emphasised. This is shown on the example of the famous work of Friedrich Engels “The Condition of the Working Class in England” (1845). The merit of this work was to show the misery of the working class, while its flaw was to equate children with adults. The article also shows the development of some anti-child ideas, such as Thomas Malthus’s population law, and in the 20th and 21st centuries, the globalist ideas of the green planet, the reduction of children, and their displacement from the adult sphere. The term “winging” refers to educational movements, including the introduction of compulsory schooling, taking care of the abandoned and homeless. An important role in elevating children was played by movements and publications that developed their spirituality and popularised the principles of good manners. The mention of Kochanowski’s Laments written after the death of his daughter and the poems by Fryderyk Ruckert, for which Gustav Mahler composed the composition “Funeral Laments on the Death of Children” (1902) shows the still persistent sensitivity towards children despite various actions against them.