REPOZYTORIUM UNIWERSYTETU
W BIAŁYMSTOKU
UwB

Proszę używać tego identyfikatora do cytowań lub wstaw link do tej pozycji: http://hdl.handle.net/11320/6264
Tytuł: Wojewódzki Oddział Państwowego Urzędu Repatriacyjnego w Białymstoku w latach 1945-1950
Inne tytuły: State Agency for Repatriation Regional Branch in Bialystok in the period of 1945-1950
Autorzy: Trzeciakowska, Sylwia
Promotor(rzy): Boćkowski, Daniel
Słowa kluczowe: repatriacja
przesiedlenia
Białystok
Kresy Wschodnie
reapatriation
resettlement
Bialystok
eastern borders
Data wydania: 9-lis-2017
Data dodania: 2-lut-2018
Abstrakt: Jednym z następstw II wojny światowej były ruchy ludności, które dotknęły blisko 20 mln osób. Szacuje się, iż poza nowymi granicami Polski znalazło się ok. 10 mln obywateli Drugiej Rzeczypospolitej. Przed komunistycznymi władzami stanęło niezwykle trudne zadanie przesiedlenia i repatriacji ponad miliona osób z głębi ZSRR, ziem II RP zaanektowanych przez Kreml (Zachodnia Białoruś i Zachodnia Ukraina), Litwy oraz Europy Zachodniej. Nie było to łatwe, gdyż kraj wyniszczony wojną odczuwał brak środków transportowych oraz osób mogących podołać temu zadaniu. Dekretem Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z 7 października 1944 r. powołano Państwowy Urząd Repatriacyjny. Była to instytucja, przed którą stanęło m.in. zadanie organizacji repatriacji ludności z obszarów innych państw na terytorium Polski oraz przesiedlenia ludności wewnątrz kraju. W 1951 r. instytucja została zlikwidowana. W latach 1945-1948 do Polski ze wschodu przybyło 1,5 mln osób. Pierwszą placówką zajmującą się repatriacją ludności polskiej był Wojewódzki Oddział PUR w Białymstoku, który powstał 26 stycznia 1945 r., a został zlikwidowany we wrześniu 1950 r. Najtrudniejszym zadaniem stojącym przez białostockim PUR były przesiedlenia ludności białoruskiej. Przywiązanie do ziemi utrudniało akcję przesiedleńczą ludności białoruskiej z Polski. Niechęć do wyjazdu potęgowała również obawa przed sowiecką rzeczywistością. Przez punkty etapowe w województwie przeszło blisko 300 tys. osób. Stolica województwa stała się punktem przejściowym, głównie dla wilnian, którzy po krótkim pobycie w mieście wyjeżdżali na Pomorze i Kujawy. Na terenie województwa białostockiego osiedlono ponad 70 tys. osób, głównie w powiatach EGO: Ełk, Gołdap, Olecko. Na ziemie zachodnie i północne przesiedlono 102 tys. osób. W wyniku II wojny światowej, przymusowych migracji i napływu przybyszów, struktura Białegostoku uległa zmianie. Z miasta tętniącego gwarem żydowskim stał się miejscem wrogim dla wyznawców judaizmu. Obok badań stricte statystycznych ukazano problem w ujęciu społecznym, poprzez przywołanie kilkunastu wspomnień sybiraków opisujących powrót do ojczyzny.
Population movements were one of the consequences of World War II. They touched almost twenty million people. It is estimated that ten million citizens of the Second Polish Republic found themselves beyond the newly established borders. The communist authorities faced the highly difficult task: to resettle and to repatriate over one million people from the depths of the USSR, former territory of the Second Polish Republic, annexed by Kremlin (the Western Belarus and the Western Ukraine), Lithuania and Western Europe. It wasn’t easy because the country (destroyed by the war) heavily lacked the means of transport and the people who would be able to cope with the task. The decree from 7th October 1944 established the State Agency for Repatriation. It was the institution which faced (among others) the task of organizing the repatriation of the people from the territories of other states to the Polish territory and of resettling the people inside the country. In 1951 this institution was abolished. In the period of 1945 – 1948 there came one and a half million people to Poland from the East. The Regional Branch in Bialystok was the first outpost of this institution which dealt with the repatriation. It was established on 26th January 1945 and functioned till September 1959. Resettling the Belarusian people was the most difficult problem facing the Bialystok branch of the institution. Their attachment to the land was complicating the resettlement action from Poland. The reluctance to leave was also intensified by the fear of the Soviet reality. Almost three hundred thousand people came through the stage points in the region of Bialystok. The capitol of the region became the stage point mainly for the Vilnius residents who after a short stay here were heading for Pomerania and Kujawy Region. Over seventy thousand people were settled on the territory of Bialystok region, mainly in Elk, Goldap and Olecko districts. A hundred and two thousand people were settled into the north and western regions of Poland. The social structure of Bialystok changed as the consequence of World War II in general and specifically as the effect of forced migrations and the influx of incomers. As a result instead of the town pulsating with the Jewish speech Bialystok became the hostile place for Jews. Except strictly statistic research the problem was also shown in the social frame through evoking over a dozen of Siberians’ memories, describing their coming back to the homeland.
Afiliacja: Wydział Historyczno-Socjologiczny. Instytut Historii i Nauk Politycznych
URI: http://hdl.handle.net/11320/6264
Typ Dokumentu: Book_phd
Występuje w kolekcji(ach):Prace doktorskie (dostęp z komputerów Biblioteki Uniwersyteckiej)
Prace doktorskie (WHiSM)

Pliki w tej pozycji:
Plik Opis RozmiarFormat 
S_Trzeciakowska_Wojewodzki_Oddzial_Panstwowego_Urzedu_Repatriacyjnego.pdf
Dostęp ograniczony
4,02 MBAdobe PDFOtwórz Request a copy
Pokaż pełny widok rekordu Zobacz statystyki


Pozycje w RUB są chronione prawem autorskim, z zastrzeżeniem wszelkich praw, chyba że zaznaczono inaczej.