REPOZYTORIUM UNIWERSYTETU
W BIAŁYMSTOKU
UwB

Proszę używać tego identyfikatora do cytowań lub wstaw link do tej pozycji: http://hdl.handle.net/11320/152
Tytuł: Jeszcze o początkach Strabli. Uzupełnienia do biografii Macieja z Krajny h. Topór (ok. 1470-1546)
Inne tytuły: More on the origin of Strabla. A complementary biography of Maciej of Krajna of Hatchet coat of arms (app. 1470 – 1546)
Ещё о зачатках Страбли. Дополнения в биографию Матвея из Крайны, герб Топор (около 1470 – 1546)
Autorzy: Wróbel, Wiesław
Słowa kluczowe: Strabla
Maciej z Krajny h. Topór (ok. 1470-1546)
Data wydania: 2011
Data dodania: 23-wrz-2013
Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku
Źródło: Studia Podlaskie T. XIX, 2011, s. 93-99
Abstrakt: Artykuł porusza okoliczności powstania dóbr Strabla, które należało rozpoznać na nowo w oparciu o nieznane źródła historyczne. Dotychczas historycy datowali powstanie tych dóbr na rok 1524 - na podstawie zachowanego w Archiwum Głównym Akt Dawnych dokumentu nadawczego Zygmunta Starego. Nowe fakty z dziejów dóbr strabelskich przyniosła publikacja drukiem 19 księgi zapisów Metryki Litewskiej, gdzie znalazł się wpis przywileju z 1536 r., w którym król Zygmunt Stary odebrał Maciejowi z Krajny nadanie z 1524 r., dając mu w zamian położone w sąsiedztwie oba brzegi rzeki Narew wraz z prawem budowy przeprawy.
The article supplements a biography of the Jagiellonian court physician – Maciej of Krajna, of Hatchet coat of arms, also called Fox, which appeared in the eighteenth volume of “Podlasie Studies”. A document, which has been unknown until now, issued in 1536, under which the king Sigmund Old deprived Maciej of services that he had been awarded with in 1524 (Szamolky and Sczohlowsczyna) and conferred him with the new ones in exchange (Brykowszczyzna and Rogaczyna), which covered the same rights and immunities, appeared in print in the 19th book of the Lithuanian Metrica’ notes. The content of this document compels us to change a date of the Strabla court and estates foundation to the years between 1536 and 1555. What is more, a new privilege contained a clause allowing free transport of goods across the Narew river. Exercising this right, Maciej of Krajna erected a bridge across the river which was used by his descendants. It was mentioned for the first time in 1577 when Benigna Dziadkowska complained before the court that Maciej’s grandson, Feliks Arciechowski did not look after the passage in his possession. The Szamolky service, which the court physician was deprived of in 1536 and which is identified as a contemporary village Samułki, was conferred to provostry in Bielsk Podlaski as part of compensation for the lands lost during the 1560 Wallach reform of the city of Bielsk.
Статья это дополнение биографии придворного врача Ягеллонов, Матвея из Крайны, герб Топор, называемого Лисой, которая было напечатана в XVIII томе „Подляских исследований”. В печатном издании 19 книги записей Литовской Метрики помещен неизвестный до сих пор документ, выставленный в 1536 г., согласно которому король Сигизмунд Старый забрал пожалованные Матвею в 1524 г. имения (Szamolky и Sczohlowsczyna) и взамен пожаловал новые (Brykowszczyzna и Rogaczyna), пользующиеся теми же правами и иммунитетами. Содержание этого документа заставляет передвинуть дату основания двора и поместий Страбля на годы между 1536 и 1555. Кроме того, в новой привилегии нашлась клаузула, разрешающая на свободную перевозку товаров через реку Нарев. Пользуясь этим правом, Матвей из Крайны построил на реке мост, которым пользовались его потомки. Впервые он упоминается в 1577 г., когда Бенигна Дядковская жаловалась в суде, что внук Матвея, Феликс Арцеховский, не заботится о бывшей в его владении переправе. Отнятое королевскому врачу в 1536 г. имение Szamolky, идентифицирована как современная деревня Самулки, в 1562 г. было пожаловано препозитуре в Бельске Подляском, в порядке компенсации за земли, потерянные во время проведенного в 1560 г. волочного измерения города Бельска.
URI: http://hdl.handle.net/11320/152
DOI: 10.15290/sp.2011.19.05
ISSN: 0867-1370
Typ Dokumentu: Article
Występuje w kolekcji(ach):Artykuły naukowe (Bib)
Studia Podlaskie, 2011, tom XIX

Pliki w tej pozycji:
Plik Opis RozmiarFormat 
Studia_Podlaskie_19_Wrobel.pdfStudia_Podlaskie_19_Wrobel129,86 kBAdobe PDFOtwórz
Pokaż pełny widok rekordu Zobacz statystyki


Pozycja ta dostępna jest na podstawie licencji Licencja Creative Commons CCL Creative Commons