http://hdl.handle.net/11320/19567 2026-06-01T20:20:21Z 2026-06-01T20:20:21Z Andrzejczyk, Angelika http://hdl.handle.net/11320/19603 2026-01-13T08:15:25Z 2025-01-01T00:00:00Z

Tytuł: Znaczenie Smart University w rozwoju społeczno-gospodarczym w ujęciu modelu quintuple helix – wybrane aspekty analizy Autorzy: Andrzejczyk, Angelika Abstrakt: Cel | Celem tekstu jest przedstawienie wyników analizy związku Smart University (SU) z szeroko pojętym rozwojem, zwłaszcza w kontekście sposobów oddziaływania tego typu uczelni na różnych aktorów otoczenia społeczno‑gospodarczego wyodrębnionych zgodnie z Quintuple Helix, oraz zaproponowanie przyszłych kierunków badań w analizowanym obszarze. Metoda badań | Zastosowano metodę systematycznego przeglądu literatury. W odniesieniu do słów kluczowych związanych ze Smart University i rozwojem lub wpływem, wyszukano materiały w bazie danych SCOPUS. Następnie wyniki przeanalizowano za pomocą VOSViewer, a wyselekcjonowane materiały poddano pogłębionej analizie treści. Wnioski | Na podstawie przeprowadzonej analizy zidentyfikowano 6 ogólnych klastrów (a szczegółowych aż 19) oddziaływania SU. Na podstawie pogłębionego przeglądu literatury zidentyfikowano kluczowe charakterystyki Smart University związane z oddziaływaniem na otoczenie i interesariuszy. Wskazano również przyszłe kierunki badań i rozwoju SU. Wyniki sugerują, że uniwersytety o określonych charakterystykach, tj. Smart, w specyficzny sposób oddziałują na otoczenie i wywierają zróżnicowany wpływ na interesariuszy. Wiedza w tym zakresie może przyczynić się do intensyfikacji wdrożeń rozwiązań smart oraz lepszego ukierunkowania decydentów w zakresie zarządzania uniwersytetami i kształtowania polityki edukacyjnej, zwłaszcza w zakresie doinwestowania uczelni. Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje | Ze względu na nowość problemu i wykazany w badaniu interdyscyplinarny charakter warto pobudzić debatę na temat Smart University w nauce. Niniejszy artykuł ma na celu wypełnienie luki w badaniach i może stanowić ważny głos w wyznaczaniu ich przyszłych kierunków. Badania powinny koncentrować się na opracowaniu uniwersalnej koncepcji Smart University, w tym na określeniu poziomów dojrzałości koncepcji SU akceptowalnych z perspektywy różnych dyscyplin naukowych. Istotne jest przeprowadzenie analizy porównawczej instytucji spełniających kryteria SU, ze szczególnym uwzględnieniem ich wpływu na rozwój społeczno‑gospodarczy oraz na poszczególnych aktorów modelu Quintuple Helix. Analiza ta powinna wykorzystywać analizę danych wtórnych, wywiady pogłębione oraz zogniskowane wywiady grupowe (FGI).; Purpose | The aim of the text is to present the results of the analysis of the relationship between the Smart University (SU) and broadly understood development, especially in the context of the ways in which this type of university influences various actors of the socio-economic environment identified in accordance with the Quintuple Helix, and to propose future directions of research in the analysed area. Research method | A systematic literature review was conducted. Using keywords related to the Smart University and development or impact, relevant materials were retrieved from the SCOPUS database. The results were analysed using VOSviewer, and the selected publications underwent an in-depth content analysis. Results | Based on the analysis, six general clusters (and as many as 19 specific clusters) of the impact of Smart Universities were identified. Based on an in-depth literature review, the key characteristics of Smart Universities related to their impact on the environment and stakeholders were identified. Future directions for research and development of Smart Universities were also identified. The results suggest that universities with specific characteristics, i.e., Smart Universities, have a specific impact on their environment and exert a diverse influence on stakeholders. Knowledge in this area can contribute to the intensification of smart solution implementations and better guide decision-makers in university management and educational policy development, particularly regarding the investment in universities. Originality / value / implications / recommendations | Given the novelty of the topic and the interdisciplinary nature highlighted by the study, it is essential to stimulate academic debate on the Smart University concept. This article aims to fill a gap in the existing research and may serve as a valuable contribution to shaping its future directions. Future research should focus on developing a comprehensive and universally applicable concept of the Smart University, including the identification of maturity levels acceptable across various scientific disciplines. It is also crucial to conduct a comparative analysis of institutions that meet the criteria of a Smart University, with particular emphasis on their impact on socio-economic development and the individual actors within the Quintuple Helix model. Such analysis should employ a mixed-methods approach, including secondary data analysis, in-depth interviews, and focus group interviews (FGI).

2025-01-01T00:00:00Z Wallusch, Jacek Macyra, Roman http://hdl.handle.net/11320/19602 2026-01-13T07:13:29Z 2025-01-01T00:00:00Z

Tytuł: Polska po 1945: ład czy nie-ład – uwagi wstępne Autorzy: Wallusch, Jacek; Macyra, Roman Abstrakt: Cel | Założeniem jest zweryfikowanie zasadności używania frazy „ład społeczno‑gospodarczy” do obowiązujących po 1945 r. w Polsce układów społeczno‑gospodarczych. W tym celu przyjęto dwie zmienne: spójność i stabilność. Pozwolą na wykorzystanie już istniejących indykatorów z zakresu ekonomii i socjologii i mają posłużyć do weryfikacji tego założenia. Metoda badań | Zastosowano łącznie elementy metod dedukcyjnej, deskrypcyjnej, indukcyjnej, case study i, odwołując się do krytycznej analizy literatury, danych statystycznych, przedstawiono propozycję wskazania etapów rozwojowych poszczególnych porządków z dwóch perspektyw: spójności i stabilności. Wnioski | Nie stwierdzamy, aby doszło do opracowania stabilnych systemów zgodnych z ideami socjalizmu i kapitalizmu, będących ideowym odniesieniem do wydarzeń przed 1990 rokiem i po nim. Zastosowane rozwiązania nie zagwarantowały trwałości układu społecznego i stabilności struktur gospodarczych w każdym momencie tego okresu. Jest to podstawa do stwierdzenia, że nazywanie ładem procesów społeczno- ‑gospodarczych obowiązujących po 1945 r. jest nieuzasadnione. Miało i ma to jednak określone znaczenie dla wewnętrznej komunikacji władzy. Sprzyjał temu brak ciągłości instytucjonalnej i organizacyjnej polskiej państwowości w perspektywie longue durée. Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje | Analiza odrzuca obowiązujący podział społeczeństwo–państwo, podważając zasadność stosowania takiego odniesienia. Proponuje podejście ludność/społeczność–władza. Jest to rzadko przyjmowana perspektywa poznawcza, która akcentuje konieczność uznania, że to stopień podmiotowości jej uczestników decydował o końcowym efekcie.; Purpose | The aim is to verify the validity of using the phrase “socio-economic system” to describe the socio-economic systems in force in Poland after 1945. To this end, two variables have been adopted: consistency and stability. They will allow the use of the existing indicators from the fields of economics and sociology and will be used to verify this assumption. Research method | A combination of deductive, descriptive, inductive, and case study methods was employed, drawing on a critical analysis of literature and statistical data to present a proposal for identifying the developmental stages of individual orders from two perspectives: cohesion and stability. Results | We do not find that stable systems compatible with the ideas of socialism and capitalism, which were the ideological reference points for events before and after 1990, were developed. The applied solutions did not guarantee the durability of the social order and the stability of economic structures at all times during this period. This is the basis for the conclusion that it is unjustified to refer to the socio-economic processes that took place after 1945 as an order. However, this had and continues to have a specific significance for the internal communication within the government. This was facilitated by the institutional and organisational discontinuity of the Polish statehood in the longue durée perspective. Originality / value / implications / recommendations | The analysis rejects the prevailing division between society and state, questioning the validity of such a distinction. It proposes a population/community-authority approach. This is a relatively uncommon cognitive perspective, which emphasises the need to recognise that the degree of subjectivity among its participants ultimately determined the outcome.

2025-01-01T00:00:00Z Lašakevič, Regina Pilžys, Stanislav http://hdl.handle.net/11320/19601 2026-01-12T12:39:20Z 2025-01-01T00:00:00Z

Tytuł: Młode osoby na rynku pracy Litwy: analiza zależności między wykształceniem a bezrobociem w latach 2004–2024 Autorzy: Lašakevič, Regina; Pilžys, Stanislav Abstrakt: Cel | Celem badania jest ocena zależności pomiędzy poziomem wykształcenia a stopą bezrobocia wśród młodych ludzi (w wieku 15–29 lat) na Litwie w latach 2004–2024. Badanie koncentruje się na ocenie, jak wykształcenie wpływa na zatrudnienie i bezrobocie w tej grupie wiekowej. Metoda badań | W badaniu zastosowano metody statystyczne, takie jak miary tendencji centralnej (min, max, średnia), współczynnik zmienności, współczynnik asymetrii oraz współczynnik korelacji Pearsona. W badaniu zostały wykorzystane dane dotyczące rynku pracy na Litwie z lat 2004–2024. Wnioski | Wyniki badania ujawniły wyższe bezrobocie wśród młodych osób w porównaniu do ogółu populacji, mimo iż wykształcenie stanowi ochronę przed bezrobociem. Wysokie bezrobocie wśród osób z wyższym wykształceniem wskazało na niedopasowanie kwalifikacji do wymagań rynku pracy. Dodatkowo, spadek liczby osób młodych oraz wzrost zatrudnienia miały wpływ na migrację młodych ludzi. Oryginalność / wartość / implikacje / rekomendacje | Wyniki badania wskazują na potrzebę zmian w systemie edukacji oraz wdrażania skutecznej polityki społecznej wspierającej młodych ludzi na rynku pracy. Ponadto, wzrost zatrudnienia może wpłynąć znacząco na sytuację demograficzną państwa poprzez ograniczenie emigracji młodych ludzi, a także na przyciąganie imigrantów.; Purpose | The purpose of the research is the assessment of the relationship between the level of education and the level of unemployment among the young people (aged 15–29) in Lithuania between 2004 and 2024. The study focused on the assessment on how education influences employment and unemployment in this age group. Research method | In the research, the statistical methods were used such as measures of central tendency (min, max, average), the coefficient of variation, the asymmetry coefficient and the Pearson correlation coefficient. Data used in the study relates to the labour market in Lithuania from 2004 to 2024. Results | The results of the research revealed higher unemployment among the young people compared to the general population, despite the fact that the young people are better educated. High unemployment among people with higher education indicated the mismatch between qualifications and the labour market requirements. Additionally, the decrease in the number of young people and the employment increase had an impact on the young people’s migration. Originality / value / implications / recommendations | The results of the research indicated the need for changes in the educational system and the effective public policy implementation to support the young people in the labour market. What is more, the employment increase could significantly influence the demographic situation of the state, by the young people emigration decreasing and immigrants’ attraction.

2025-01-01T00:00:00Z Wiśniewski, Adam Raczyńska, Magdalena http://hdl.handle.net/11320/19600 2026-01-12T11:02:56Z 2025-01-01T00:00:00Z

Tytuł: Shopping Preferences among E-Consumer Students Autorzy: Wiśniewski, Adam; Raczyńska, Magdalena Abstrakt: Purpose | The aim of the study was to examine the relationship between education level and e-consumers’ shopping preferences for different product categories. It also contributes to filling a research gap by investigating the role of education in shaping online shopping behavior. Research method | The study is based on a sample of 277 valid survey responses collected electronically from university students. It analyses key factors influencing consumer choices, including product categories, shopping channels, and safety concerns. Results | The findings indicate that education level has a limited effect on online shopping preferences, with significant relationships observed only in the categories of furniture and home furnishings (p = 0.035) and tobacco products (p = 0.037). Consumers with higher education are more likely to be early adopters of technology, demonstrating greater competence in evaluating online offers and in understanding security mechanisms. However, product-specific trends emerge: In the furniture category, individuals with a bachelor’s degree exhibited greater flexibility, using both online and traditional channels, whereas those with an engineering degree preferred traditional shops. In the tobacco category, consumers with a bachelor’s degree preferred traditional shopping or a mix of channels, while those with a master’s degree showed limited involvement in tobacco shopping. Originality / value / implications / recommendations | This study contributes to the understanding of how education level influences online shopping behavior, particularly in specific product categories. Despite its insights, the study has limitations, including the small representation of certain educational groups and the absence of demographic controls such as income or place of residence. Future research should expand sample sizes, investigate age-related factors, and conduct cross-regional comparisons to enhance the understanding of the correlation between education and e-consumer behavior. The study was conducted exclusively among university students. As a result, the conclusions primarily concern young, educated consumers and cannot be generalised to the entire e-consumer population.

2025-01-01T00:00:00Z